برشی از آثار

سلام شعاری اسلامی و اخلاقی است که در میان مردم متداول است، گرچه در جامعه سلام از باب ادب است، ولی خود سلام یک دعا است، درودی است که فردی به فرد دیگر می‌فرستد، سلام سبب محبت می‌شود و رابطه دوستی را برقرار می‌کند. در علم فقه درباره سلام گفتن و جواب سلام دادن دستوراتی آمده، سلام گفتن مستحب است و کار و کلام خوبی است، ولی جواب دادن به سلام واجب است. یعنی حتماً باید شنونده جواب سلام را بدهد، و اگر جواب سلام را رد نکند گناه کار است، چون ترک واجب کرده است، در آخر هر نماز هم سلام گفتن واجب است، وقتی که شخصی به شخصی یا به اشخاص سلام می‌کند […]

توفیق یعنی اسباب چینی. خدای تعالی وقتی به کسی توفیق می‌دهد، معنایش آن است که اسباب کار او را برایش فراهم می‌کند، مثلا توفیق یک محصل آن است که خدای تعالی از اول استاد خوب، و هم مباحثه خوب، روزی او می‌کند، برای او گرفتاری پیش نمی‌آید، او به درس خود علاقه‌مند می‌شود، علم ولایت قوی و تقوای بالا به او عطا می‌فرماید، با لطف الهی می‌داند چگونه درس بخواند، و چه درسی و چه کتابی بخواند، وقت عزیز خود را تلف نمی‌کند، و از عمر خود بهره‌مند می‌گردد. اگر خدای تعالی توفیق عطا فرماید ما می‌توانیم قیام کنیم برای روزه گرفتن، و برای نماز بپا داشتن، و برای انجام هر کار خداپسندا دیگر قیام […]

عبادت دو قسم است: ۱ـ اقل عبادت همان پنج نماز شبانه روزی است که با غسلات و مسحات کمیات هستند و اگر نماز شب را اضافه کنیم، باز کمیّت است. ۲ـ نماز با حال و با خضوع و خشوع، کیفیّت و تذلل است، پس عبادت غیر از نماز است، عبادت غیر از خدمت به خلق است، «العباده التذلل»، عبادت تذلل و بندگی و فروتنی است. انسان باید هم اهل نماز باشد و هم اهل نیاز. آن کس که نماز ندارد چیزی ندارد، لذا در روایت می‌فرماید به تارک صلاه و به شخص بی‌نماز دختر ندهید به او سلام نکنید، او را یاری و زیارت نکنید، در وقت مریضی او را عیادت نکنید، وقتی مرد او […]

موجب و موجبات خشم و غضب حق تعالى معصیت ما مى‌باشد، عَلَم مخالفت برافراشتن و اعلان جنگ دادن با او در برابر اوست، مخالفت کردن با حکم الهى در مقابل جریان نظام طبیعى جهان ایستادن در مقابل او مى‌باشد، باعث موجبات خشم الهى ندارى و نارسى و نقص در ماست. انسان سعى کند آن چه که خداى رحمان و رحیم را به غضب مى‌آورد انجام ندهد. خداى تعالى دوست ما است چگونه ممکن است دوست، دوست خود را به خشم بیاورد و از خود برنجاند، او که ما را دوست دارد ما هم او را دوست داشته باشیم و موجبات خشنودى او را فراهم آوریم، پس موجبات خشم و غضب الهى معاصى ماست و لذا […]

توبه از گناه توبه داراى خواص ارزشمندى است: یکى از خواص آن، رفع یأس است اگر خداى تعالى توبه را براى بنده‌اش قرار نمى‌داد بنده مأیوس مى‌شد حتى پیغمبران هم مأیوس مى‌شدند. بشر خطا مى‌کند وقتى متوجه خطاى خود شد توبه مى‌کند و امید قبولى توبه و آمرزش خداى رحمان و رحیم را دارد. تحقق توبه به چند چیز منوط است : عرفان به معصیت، یعنى انسان، باید علم پیدا کند که مرتکب گناه شده است. ۲- از معصیت ندامت پیدا کند. ۳- میل به گناه را ترک کند. ۴- بیان ندامت و پشیمانى نزد خدا کند. این چهار از ارکان اساس توبه است، اگرچه شرائط و فروع توبه بسیار است، مثل آن که توبه […]

خدایا من معصیت تو کردم تو با من قهر مکن، و با شلاق قهر خود بر سر من مزن، و مرا کیفر مفرما، چون تو کریم هستى و من ضعیف، طاقت تازیانه قهر تو را ندارم، اگر طاقت تازیانه تو را داشته باشم طاقت دورى از تو را ندارم، من تو را مى‌طلبم، محبوب من تویى، معبود من تویى، مقصود من تویى، معشوق من تویى «الهى انت مقصودى و رضاک مطلوبى» ضعف و وجود امکانى و فقرى من سبب نافرمانى من شده است، خود فرمودى: «یَا أَیُّهَا آلنَّاسُ أَنتُمُ آلْفُقَرَاءُ إِلَى آللَّهِ وَآللَّهُ هُوَ آلْغَنِیُّ آلْحَمِیدُ» (قرآن کریم، سوره فاطر، آیه ۱۵) کلمه‌ى انتم که در آیه شریفه وجود دارد از باب عبارت و لفظ […]

در تمام هستى یک عشق است و یک عشق حاکم است، آن یک هم یک سِعِى است، وحدت شخصیّه عشقیّه است. خدایا همه طالب تو هستند ولو بدنبال گاو و آتش و صنوبر و بت و صنم مى‌روند، ولو بدنبال عیش و زندگانى دنیا مى‌روند، ولو بدنبال هر چیز و هرکس بروند، بدنبال کمال هستند، و تو آن کمال مطلق و صنم حقیقى و اِله واقعى و أصل و حقیقت و جان هستى، هستى، و خلاصه تویى آن عشق پاک و همه بدنبال تو در حرکتند قافله‌ى هستى بسوى تو سیر مى‌کند، هستى رقص کنان مشتاق توست، همه واله و حیران جمال زیباى تو هستند، همه از تو هستند و بسوى تو مى‌آیند: «إِنَّا لِلّهِ […]

گناه دو جهت دارد: ۱- علت گناه جهل است نفس آدمى ضعیف و فکر او قاصر است به گناه و خطا آلوده مى‌شود، لذا به او عاصى مى‌گویند. ۲- علت گناه مخالفت با خداى جهان است، این گناهکار گمراه و ضال است. لذا از ضالّین است، شخص ضال در مقابل حکم خداى تعالى مى‌ایستد و مى‌گوید من عکس حکم خدا، حکم مى‌کنم، کار این شخص بدعت است، و این کس در مقابل حضرت حق مى‌ایستد و حال آن که حضرت حق براى تمام موجودات حد و مرز قرار داده است، این شخص که گناه مى‌کند گناه او بى‌مرزى است. بیان رسا، ج ۱، ص ۱۴۷

خدایا تو را قسم مى‌دهم به منّت خود و به احسان خود و تو را قسم مى‌دهم به نعمت‌هاى بى منتهاى خودت. چون لسان تمام دعا در این روز از گناه و موجبات خشم الهى و ندارى ما بود، خدا را به احسان خدا مى‌خواند، یعنى خدایا، من که ندارم و تو اهل احسان و کرم و سخا هستى، تو احسان کن… همان طور که نعمت‌هاى بیشمارى به خلق خود بخشیدى به من هم ببخش، من به احسان تو نیاز دارم. هستى، احسان حضرت حق است و نِعَمَ الهى هستى را فراگرفته است، لذا یادآور احسان و نعم الهى مى‌شود، اى منتهاى آرزوى مشتاقان، آنان که شوق وصال تو دارند، آنان که آرزوى تو دارند، […]

باید دید خداى تعالى کسى را خوار مى‌کند یا نه، قرآن کریم مى‌فرماید: «وَتُعِزُّ مَنْ تَشَاءُ وَتُذِلُّ مَنْ تَشَاءُ» (قرآن کریم، سوره آل عمران، آیه ۲۶) عزت و ذلت به دست خداست، و ظاهر آیه حجت است «و تعز من تشاء» هر کسى را بخواهد عزیز مى‌کند و عزت مى‌بخشد. «و تذل من تشاء» هر کسى را بخواهد ذلیل مى‌کند، عزت و ذلت به دست خداست، ولى سبب عزت و ذلت عبد است، حکیم مطلق به همه موجودات یک اندازه داده است، و به هر کدام به قدر خودشان داده است. «آلَّذِی  خَلَقَ سَبْعَ سَماوَاتٍ طِبَاقاً مَا تَرَى فِی خَلْقِ آلرَّحْمنِ مِن تَفَاوُتٍ فَآرْجِعِ آلْبَصَرَ هَلْ تَرَى مِن فُطُورٍ» (قرآن کریم، سوره ملک، آیه ۳) […]